VERON afdeling Friese Wouden
Afdelingsblad 'CQ Friese Wouden'

door PAoBVD
Radcom oktober 1999.
In de rubriek Lead Feature een stuk van Andy Talbot G4JNT over digitale voice
communicatie. Het experiment waar hij nu mee bezig is en wat hier staat beschreven, kwam
tot stand door een telefoon ge- sprek tussen Andy en Charles Brian G4GUO. Zij hadden een
discussie over de verschillende data modes die gebruikt werden door het leger en de
commerciele gebruikers op de hoog frequent banden. Een van de modes dat nu een aantal
jaren wordt gebruikt is de digitale spraak communicatie, waarbij gebruikt gemaakt wordt
van de huidige zenders en ontvangers.Het schoot hem door de gedachten dat het misschien
ook leuk zou zijn om met deze zaken eens te gaan experimenteren op de amateur banden. In
de eerste plaats moeten we duidelijk vaststellen dat digitale spraak communicatie
duidelijk voordelen heeft boven de analoge spraak communicatie. Wanneer we nu digitale
spraak communicatie goed implementeren dan heeft deze mode veel voordelen ten opzichte van
de analoge techniek. Je zou het kunnen vergelijken met muziek opnames van een plaat en die
van een cd. Maar voor het zover is moeten er nog een aantal zaken worden opgelost. Voor de
digitalisering van het analoge signaal, zal dit signaal eerst moeten worden gesampled en
daarna gestopt in een aantal numerieke waarden. Dit betekent dat de sample frequentie op
zijn minst tweemaal die van de hoogste frequentie component moet zijn. Verder mogen er
geen componenten zijn die hoger zijn dan de helft van de sampling frequ- entie omdat dit
spurious geeft op andere frequenties waar het vervorming veroorzaakt. Dit effect staat
bekend als aliassing. Deze hoogfrequent componenten zullen moeten worden verwijderd met
conventionele filters voordar er wordt gedigitaliseerd. Spraak zoals deze wordt gebruikt
bij de telefonie en bij de ssb transmissies hebben een frequentie bereik van 300 tot 3300
Hz, wat een sampling frequentie moet hebben van minimaal 6.6 kHz en een filtering van
8kHz. Aangezien het analoge signaal oneindig veel amplitude niveaus heeft en dus niet
constant is, is het nodig een bruikbaar aantal niveaus te gebruiken voor de
digitalisering. Ook bestaat de mogelijkheid om niet van niveaus gebruik te maken maar van
het aantal binaire bits dat nodig is om de qualtisering te bereiken die nodig is. Het pro-
bleem wat ook om de komt kijken is de bandbreedte. Wanneer we 8000 samples per seconde
nemen bij een 8 bits systeem dan worden er 8x 8000 is 64000 bits per seconde gegenereerd.
Bij een telefoon verbin ding met fiberkabels
is dit geen probleem, maar de radiocommunicatie verbindingen hebben deze luxe niet. Wij
hebben slechts 3kHz tot onze beschikking in SSB en 12 kHz in de FM modulatie. Een methode
om toch deze signalen te digitaliseren is door gebruik te maken van voice encoding waarbij
het aantal bits per seconde wordt gereduceerd. Tot zover het stukje theorie. Er staan
uiteraard nog meer gegevens in, maar het voert te ver omdat allemaal aan het papier toe te
ver- trouwen. De hardware van het ontwerp bestaat uit een coder/decoder, AMBE vocoder, PIC
controller 17C42 en een RS232 interface met als ingang de microfoon aansluiting en als
uitgang de luidspreker aansluiting. Daarnaast nog een motorola 56002EVM DSP module. Er
volgt nog een tweede deel.
In de rubriek technical feature door Adrian Knott G6KSN, het tweede deel over
het microwave subsysteem. Deze keer de hardware en wel met name het print ontwerp. En zeer
fraaie dubbelzijdige print is er afgedrukt waar de hele boel op kan. Naast de componenten
opsomming is er ook nog aandacht besteed aan het opzetten van de verbinding.
In de rubriek software review een artikel van Gwyn Williams G4FKH, over software
voor HF propagatie voorspelling. Hiervoor bestaan een aantal programma's, het programma
HFX is op dit moment bij Gwyn bekend als het meest geavanceerde. Bij de software is een
boekwerk met niet alleen de gebruikers instructie maar ook de theorie over
radio-propagatie. Het programma zal waarschijnlijk onder Windows draaien alhoewel het niet
wordt genoemd. De beelden lijken daar zeker op. Naast een screenpicture van de gehele
wereld, waar men de plaats aan kan geven waarheen de verbinding moet plaats vinden, is er
ook een analyse scherm waar men de MUF FOT grafieken kan laten zien. MUF is maximum usable
frequency, HPF is highest possible frequentie en FOT is frequeny
of optimum dit is 90 procent van MUF. Daarnaast is er nog een pop/up scherm die de hop
mode geometrie toont, waarmee je de hpos kan zien hoe zich over de aardbol springen en
waar de reflectie plaats vindt in de luchtlagen.
In de rubriek douw to earth het vierde del van de 80 meter transceiver. Hier de
eindtrap die ongeveer 1 Watt hf levert.
Tenslotte nog de onderwerpen in technical topics van Pat Hawker G3VA en groot
artikel over XDSL en RFI wat gaat over de hoogfrequent ellende die commerciele
maatschappijen transporteren over het elektriciteitsnet en de telefoonlijnen en wat voor
storing dit geeft met name op amateur apparatuur. Verder iets over field and stand-by
power generators, wat handelt over de netspannings en voedingsspannings voorziening in het
open veld. Het laden van batterijen van zonnecellen. Een schakelingetje om de antenne
stroom te monitoren. Het ontwerp van een RF spanningsprobe. Een stukje van alles en nog
wat. De elektronische zekering MK2. En een stukje over of we het einde van de siliconen
weg zien naderen. Tot zover maar weer.
73' Bote, PAoBVD